| Audit:
Audit is een activiteit die nagaat of bepaalde
controlemaatregelen adequaat en effectief zijn in functie van de risico's. Er
bestaan verschillende soorten audits, zoals financiële, operationele,
conformiteits-en managementaudit die elk een eigen finaliteit hebben. Audit kan
zowel intern als extern aan de organisatie zijn. |
|
Conformiteitsaudit:
Conformiteitsaudit ("compliance audit") is gericht op de controle van
het respecteren van wetten, reglementen, beleidslijnen, procedures en interne
richtlijnen van een organisatie. |
| |
|
Controleomgeving:
bepaalt de cultuur binnen
de organisatie en beïnvloedt de bewustheid van het personeel voor
beheersing. Ze vormt de basis voor alle andere elementen van interne
controle, zorgend voor discipline en structuur. De constituerende
elementen zijn de managementstijl, filosofie en ondersteunende houding van
het management. Ze omvat evenzeer competentie, ethische waarden,
integriteit, en de moraal van alle personeelsleden. De controleomgeving
vindt haar weerslag in de organisatiestructuur en de manier waarop binnen
de organisatie wordt omgesprongen met autoriteit en verantwoordelijkheden |
|
Control self assessment (CSA):
een techniek waarbij de
medewerkers en / of het management zelf een evaluatie maken van de interne
controle en de risicobeheersing binnen de FOD aan de hand van bijvoorbeeld
vragenlijsten of werksessies die door interne audit of externen worden
begeleid. |
| |
| Delegatie:
Delegatie wordt strikt bedrijfseconomisch geïnterpreteerd; het is
in die zin het formeel afstaan van beslissingsbevoegdheid aan een lager echelon
in de organisatiestructuur, waarbij dit echelon rapporteert over de uitvoering;
het ontheft het management echter niet van zijn eindverantwoordelijkheid. |
|
Financiële audit:
Financiële audit heeft tot
doel het getrouwe beeld en de kwaliteit van de financiële staten na te gaan;
deze kwaliteit omvat o.m. de duidelijkheid van de gegeven toelichtingen bij de
financiële staten, de mate van voorzichtigheid waarmee de
waarderingsgrondslagen zijn toegepast en de onderliggende schattingen. |
| |
| Heroverweging: De heroverweging is het kritische onderzoek van een overheidsactiviteit,
dat beoogt de adequaatheid en de effectiviteit te verhogen door de grondige
analyse van de volgende punten:
|
|
|
| |
 |
de nagestreefde
oogmerken; |
|
 |
de betrokken
doelgroepen; |
|
 |
de mechanismen (de
reglementering); |
|
 |
de parameters (naargelang het
geval: aantallen, categorieën, eenheidsprijzen, demografische evoluties;
"encours", achterstallen, termijnen, vervaldagen, inkomensdrempels,
prijsindexeringsstelsels, e.d.m.); |
| |
 |
de evolutie van de parameters tijdens de
vorige jaren en de prognose voor de toekomst; |
|
 |
de budgettaire evolutie tijdens
de vorige jaren en de prognose voor de toekomst; |
|
 |
de evaluatie van de bestaande
toestanden; |
|
 |
de alternatieve methoden of oplossingen om de gestelde oogmerken te
bereiken. |
|
| |
| Inspectie: Inspectie is een controlemaatregel en een vorm van
onafhankelijke verificatie. Verificatie beoogt de controle op de volledigheid,
accuraatheid, authenticiteit en / of validiteit van transacties, van acties of
informatie. |
| |
| Intern controlesysteem:
het geheel van acties
ondernomen door de algemene leiding, het management en het personeel
teneinde redelijke zekerheid te verkrijgen wat betreft de realisatie
van:
| |
 |
De goed gedefinieerde
specifieke doelstellingen; |
|
 |
Zuinig en doelmatig
gebruik van de middelen; |
|
 |
Kennis en adequate
beheersing van de risico's met het oog op de bescherming van het
patrimonium van de organisatie maar ook van de mensen, van het imago
en van de technologie; |
|
 |
De integriteit, de
betrouwbaarheid en het exhaustief karakter van de financiële en
beheersinformatie; |
|
 |
Het respecteren van de
wetten en reglementen, alsmede van de algemene beleidslijnen,
plannen en interne procedures; |
|
 |
De fraudebestrijding. |
|
| |
| Interne audit: Interne audit is een
onafhankelijke, objectieve zekerheid- en adviesverstrekkende activiteit,
ingesteld om een toegevoegde waarde te vormen ter verbetering van de werking van
de organisatie. Zij helpt de organisatie haar doelstellingen te bereiken door
een systematische en gedisciplineerde aanpak van de evaluatie en van de
verbetering van het risicomanagement, de controlemaatregelen en de
managementmethodes. |
| |
|
Interne controlemaatregel:
concrete activiteit
ondernomen om een risico te voorkomen of binnen bepaalde grenzen te houden
en / of om de waarschijnlijkheid van een gewenst resultaat of effect te
verhogen. Er bestaat een zeer uitgebreid gamma van interne
controlemaatregelen zoals bijvoorbeeld documentatie, goedkeuring,
autorisatie, verificatie, functiescheiding, supervisie,
toepassingscontroles, procedures, back-ups, logische beveiliging,
training, onafhankelijke verificaties enz… |
| |
| Managementaudit
Managementaudit heeft als doel de beoordeling van de kwaliteit
van de managementfunctie met betrekking tot het bereiken van de in de
beheersovereenkomst vastgelegde doelstellingen. |
|
Middelen
behelzen zowel geldelijke
middelen als roerende en onroerende goederen, mensen en technologie die de
overheidsdienst voor zijn werking nodig heeft. |
|
Monitoring:
Monitoring is het continue proces van overzicht van de consequente en
juiste werking van de interne controlemaatregelen. Deze monitoring kan door het
management zelf gebeuren of uitbesteed worden aan een onafhankelijk orgaan
(bijv. audit). Monitoring maakt integraal deel uit van het intern
controlesysteem . Bovendien kan het management en het personeel zelf de werking
van het intern controlesysteem evalueren via een bepaalde methodiek, Control
Self Assessment genaamd (CSA). |
|
Operationeel plan:
een instrument dat het de
overheidsdiensten mogelijk maakt hun doelstellingen te definiëren (in
termen van output, outcome of effecten) alsook de wijze waarop ze zullen
worden behaald en gestuurd (performantiecriteria). |
|
Operationele audit:
Operationele audit beoogt het nazicht van de
adequaatheid en de effectiviteit van de interne systemen en procedures
(waaronder de prestatieindicatoren van de FOD), evenals de kritische analyse van
de organisatiestructuren en van de toewijzing van de verantwoordelijkheden; de
door het topmanagement vastgelegde doelstellingen van de organisatie moeten
kunnen bereikt worden tegen de laagste kost. Deze audit omvat vooral de
evaluatie van een organisatie op gebied van prestaties, werking en gebruik van
de middelen. |
|
Operationele doelstellingen van de overheidsdienst
zijn de doelstellingen die
de overheidsdienst binnen een vooraf bepaald tijdsbestek zal moeten
behalen; dit kan onder de vorm van output, toegevoegde waarde of effecten
zijn. Deze operationele doelstellingen worden afgeleid uit de
beleidsdoelstellingen en worden neergeschreven in de beheersovereenkomst
of het managementcontract. Objectieven moeten specifiek, meetbaar,
accuraat, relevant en tijdsgebonden geformuleerd worden. |
|
Procedure:
geeft veelal een
schriftelijke beschrijving van hoe de activiteiten binnen een bepaald
proces dienen uitgevoerd te worden en welke controleactiviteiten moeten
worden uitgevoerd. Procedures worden meestal vervolledigd door richtlijnen
die nadere informatie verschaffen betreffende bepaalde beslissingscriteria
(bijv. autorisatielimieten) en / of technieken (bijv.
boekhoudtechnieken). |
|
Proces:
aan elkaar gerelateerde
activiteiten die middelen aanwenden en omzetten in producten en diensten
(vb. toekennen van subsidies). We onderscheiden enerzijds kernprocessen
die uniek zijn en specifiek verwant aan de missie van de overheidsdienst.
Anderzijds onderscheiden we algemeen ondersteunende processen die ongeveer
gelijklopend zijn ongeacht de overheidsdienst (bijv. boekhouding,
personeelsbeheer, ICT, …). |
|
Risico:
kan worden gedefinieerd als
iets wat met een bepaalde waarschijnlijkheid kan gebeuren en een impact
heeft op het bereiken van doelstellingen. Deze impact kan zowel negatief
als positief zijn. Risico wordt dus niet enkel gezien als een bedreiging
voor de organisatie maar kan zich ook als opportuniteit aandienen (het
risico schuilt dan in de gemiste opportuniteit). Risico's kunnen van
verschillende aard zijn, zo zijn er bijvoorbeeld financiële,
operationele, strategische, technologische, conformiteits- en
personeelsriscio's. |
|
Risico-inschatting:
het proces en de methode
die worden gebruikt om mogelijke risico's te identificeren, hun
waarschijnlijkheid en ernst te bepalen en vervolgens te prioritiseren naar
impact op het niet bereiken van doelstellingen. |